Tại sao phải cần có phương pháp học tập?

Khác với môi trường phổ thông, ở bậc đại học đòi hỏi cao về tính chủ động của sinh viên. Các em phải tự giác và tự chịu trách nhiệm về kết quả học tập cá nhân của mình, thầy cô chỉ đóng vai trò là người hướng dẫn và gợi ý. Chính vì vậy, để không bị bỡ ngỡ và đạt được kết quả học tập tốt nhất, sinh viên cần tìm cho mình một số phương pháp học tập hiệu quả. 

P.O.W.E.R – Phương pháp học tập hiệu quả dành cho sinh viên năm thứ nhất

Đây là phương pháp học tập “sức mạnh, năng lực” được sáng tạo ra dành riêng cho tân sinh viên.

1. Prepare (chuẩn bị sửa soạn)

Quá trình học tập ở Đại học không phải chỉ khởi đầu ở giảng đường khi sinh viên nghe thầy giáo giảng bài hoặc thảo luận, tranh luận với các bạn đồng học. Quá trình này chỉ thật sự bắt đầu khi sinh viên chuẩn bị một cách tích cực các điều kiện cần thiết để tiếp cận môn học như: đọc trước giáo trình, tìm tài liệu có liên quan.

Sự chuẩn bị tư liệu này càng trở nên hiệu quả hơn khi đi liền với nó là một sự chuẩn bị về mặt tâm thế để có thể tiếp cận kiến thức một một cách chủ động và sáng tạo. Với sự chuẩn bị tâm thế này, sinh viên có thể chủ động tự đặt trước cho mình một số câu hỏi liên quan đến nội dung sẽ được đặt trên lớp, thậm chí có thể tự tạo cho mình một cái “khung tri thức” để trên cơ sở đó có thể tiếp nhận bài học một phương pháp có nền tảng.

Với hướng dẫn chuẩn bị tích cực này, tri thức mà sinh viên có được chẳng phải là một tri thức được truyền đạt một chiều từ phía người dạy mà còn do chính sinh viên tự tạo ra bằng cách chuẩn bị các điều kiện thực thể và tâm thể thuận lợi cho sự tiếp nhận tri thức.

Nói “học là quá trình hợp tác giữa người dạy và người học” có nghĩa là như vậy.

2. Organize (tổ chức)

Sự chuẩn bị nói trên sẽ được nâng cao hơn nữa khi sinh viên bước vào giai đoạn thứ hai, giai đoạn người sinh viên biết tự đơn vị, sắp đặt quá trình học tập của mình một cách có mục tiêu và hệ thống.

3. Work (làm việc)

Một trong những sai lầm của việc học tập cũ là tách rời việc học tập ra khỏi làm việc. Trong khi làm việc chính là một quá trình học tập có hiệu quả nhất.

Trong giai đoạn này sinh viên phải biết cách làm việc một cách có ý thức và có phương pháp ở trong lớp và trong phòng thí nghiệm, thực hành.

Các hình thức làm việc trong môi trường đại học rất phổ biến, phong phú: Lắng nghe và ghi chép bài giảng, thuyết trình hoặc thảo luận, truy cập thông tin, xử lí các dữ liệu, bài tập, thực tập các thí nghiệm… toàn bộ đều đòi hỏi phải làm việc thật nghiêm túc, có hiệu quả.

4. Evaluate (đánh giá)

Ngoài nền tảng đánh giá của nhà trường, sinh viên còn phải biết tự đánh giá chính bản thân mình cũng giống như sản phẩm do mình tạo ra trong quá trình học tập.

Chỉ có qua đánh giá một cách trung thực sinh viên mới biết mình đang đứng ở vị trí, thứ bậc nào và cần phải làm thế nào để có thể cải thiện vị trí, thứ bậc đó. Tự đánh giá cũng là một hình thức phản tỉnh để qua đó nâng cao trình độ và ý thức học tập.

5. Rethink (suy nghĩ lại – luôn biết cách lật ngược vấn đề theo một cách khác)

Khả năng nghĩ suy lại này giúp sinh viên luôn biết cách cải thiện điều kiện, phương thức và kết quả học tập của mình. Về bản chất, tư duy đại học chẳng hề là một thứ tư duy đơn tuyển, một chiều mà đó chính là hình thức tư duy đa tuyển, phức hợp đòi hỏi người học, người dạy, người tìm hiểu phải có tính sáng tạo cao, luôn biết cách lật ngược vấn đề theo một phương pháp khác, soi sáng vấn đề từ những khía cạnh chưa ai đề cập đến.

Khả năng suy nghĩ lại này cũng gắn liền với khả năng làm lại (redo) và tái tạo quá trình học tập trên căn bản nhận thức mới đối với vấn đề và kết quả đã đặt ra.

Cuối cùng, chữ R của giai đoạn thứ năm này cũng có nghĩa là Recreate (giải lao, giải trí, tiêu khiển), một hoạt động cũng cần thiết không kém so với các hoạt động học tập chính khóa.